ธา ธาตุ

ธา ความทรงไว้

สํวิทหติ ย่อมจัดแจง สํ+วิ+ธา+อ+ติ แปลง ธา เป็น ทห เพราะอุปสรรค
สํวิทหิตฺวา จัดแจงแล้ว สํ+วิ+ธา+อิ+ตฺวา

วิทห วิ นี้ มาจากอุปสรรค (วิชฺฌ วิ นี้มาจาก ธาตุ วิธ)

สทฺทหติ ย่อมเชื่อ สํ+ธา+อ+ติ ธา ธาตุ เป็น ทห เช่นกัน

สทฺทหิตฺวา เชื่อแล้ว สํ+ธา+อ+ตฺวา ธา ธาตุ เป็น ทห เช่นกัน

แต่ ทห ธาตุ เป็นความนุ่งห่ม ซึ่งใช้ ปริทหติ ปริทหิตฺวา

สทฺธา” ประกอบด้วยคำว่า สํ (พร้อม, ดี, ด้วยดี) + ธา (ธาตุ = เชื่อถือ, นับถือ, มอบไว้, ฝากไว้) แปลงนิคหิต (ที่ สํ) เป็น ทฺ

สํ > สทฺ + ธา = สทฺธา แปลตามศัพท์ว่า “อาการที่เชื่อถือ” “สิ่งที่เป็นเหตุให้เชื่อถือ” “สิ่งที่เป็นเหตุให้มอบจิตไว้ด้วยดี”

ปิธาย ปิดแล้ว ปิ+ธา+ตูนาทิ ตูนาทิ เป็น ย

ปิทหิต อัน...ปิดแล้ว ปิ+ธา+ต แปลง ธา เป็น ทห ลง อิ อาคม

• สีท ธาตุ