อิ ธาตุ

อิ ถึง อิ เป็น เอ /อิ เป็น อา / อิ เป็น อย แล้ว อย เป็น จฺ/ อิ เป็น จ / อุ เป็น โอ/ โอ เป็น อว

อตีต ล่วงไปแล้ว อติ+อิ+ต ลบ อิ หน้า ทีฆะ อิ หลัง เป็น อี

อเปถ พวกเธอจงหลีกไป อป+อิ+อ+ถ อิ เป็น เอ

อเปหิ ตฺวํ อเปหิ อ.เธอ จงหลีกไป อป+อิ+อ+หิ ปัญจมี อิ เป็น เอ

อนฺวาย อาศัยแล้ว อิ ธาตุ อนุ+อิ+ตูนาทิ อุ เป็น โอ โอ เป็น อว อนฺว อิ เป็น อา ตูนาทิ เป็น ย

เปจฺจ ละแล้ว ป+อิ+ตูนาทิ อิ เป็น เอ / ต เป็น ย ย เป็น จฺจ ตินาทิ ตัวเดียว เป็น จ 2ตัว อิ เป็น เอ ไม่ได้ไปต่อถึง อย

ปฏิจฺจ อาศัยแล้ว /เพราะอาศัย ปฏิ+อิ+ตูนาทิ อิ ในความถึง อิ เป็น เอ เอ เป็น อย ตูนาทิ เป็น ย /อย+ย เป็น จฺจ ย มี 2 ตัว แปลง ย 2 ตัว เป็น จ 2 ตัว

อเนฺวติ ย่อมปตาม อนุ + อิ + อ+ติ พฤติ อุ เป็น โอ แปลง โอ เป็น อว พฤติ อิ เป็น เอ อเนฺวติ / อนฺเวติ

เอถ อ.ท่าน ท. จงมา อา+อิ+อ+ถ อา เป็น อ อิ ธาตุ เป็น เอ ฉะนั้น อา+อิ จึงเป็น เอ เอ+ถ

• ปฏิจฺจ อาศัยแล้ว มาจาก ปท+ย ท+ย ( ย เป็น ตูนาทิ) เป็น ฏิจฺจ อาศัยแล้ว (นอกจาก อิ ธาตุ) (ไม่น่าเชื่อถือนัก)